Từ điển giới trẻ

Thể loại truyện, phim về tình yêu nữ–nữ (girls' love), cặp với đam mỹ (nam–nam). Cộng đồng nhỏ hơn đam mỹ nhưng lớn nhanh những năm gần đây nhờ phim Thái và Trung.

Đọc là: vờ-lóc

Video nhật ký đời thường (video + blog): một ngày đi học, du lịch, nấu ăn. “Vlogger” là người làm vlog.

Like, bình luận, chia sẻ trên bài đăng; thước đo độ nổi và là thứ thuật toán ưu tiên. “Bị bóp tương tác” là bị thuật toán hạn chế hiển thị.

Đọc là: thờ-rét

Mạng xã hội dạng văn bản của Meta, nơi Gen Z Việt tâm sự, kể chuyện và tạo trend 2024–2026; nhiều từ lóng mới nổi từ đây.

Đọc là: xtri-mơ

Người phát trực tiếp chơi game, trò chuyện, bán hàng và sống bằng donate, quảng cáo. Nghề mơ ước của nhiều Gen Z.

Đọc là: xto-ri

Bài đăng 24 giờ tự biến mất trên Instagram, Facebook, Zalo; nơi sống ảo nhẹ nhàng, thả thính và soft launch.

Đọc là: xtích-cơ

Nhãn dán biểu cảm trong chat, thường là nhân vật hoạt hình, mèo, meme; Gen Z dùng sticker thay cả câu trả lời.

Đọc là: síp-pơ

Người giao hàng; “ship” là giao hàng, “freeship” là miễn phí giao, “COD” là trả tiền khi nhận. Nghề quen thuộc của kinh tế online Việt Nam.

Đọc là: xcam

Lừa đảo, chiếm đoạt tiền qua mạng: chuyển cọc rồi bị chặn, việc làm online ảo, tin nhắn trúng thưởng. “Scammer” là kẻ lừa.

Đọc là: xa-xeng

Fan cuồng xâm phạm đời tư idol: theo dõi, đến tận nhà, gọi điện, mua thông tin cá nhân. Bị cả fandom lên án.

Đọc là: ri-viu

Đánh giá, nhận xét sản phẩm, quán ăn, phim, trường học; vừa là động từ vừa là danh từ. “Reviewer” là người chuyên review, có thể là nghề.

Đọc là: rin

Video ngắn dạng dọc trên Instagram và Facebook, tương tự TikTok và YouTube Shorts. “Lướt reels” là nguồn mất thời gian chính của nhiều người.

Đọc là: quai-ợt quýt-tinh

Vẫn đi làm nhưng chỉ làm đúng phần việc được trả lương, không cố gắng thêm, không OT, không nhận việc ngoài giờ; “nghỉ việc trong im lặng”.

Đọc là: phô-tô-cát

Thẻ ảnh ngẫu nhiên kèm album Kpop, được fan sưu tập, trao đổi, mua bán giá cao; “card hiếm” có thể lên tiền triệu.

Đọc là: pia pré-sơ

Áp lực đồng trang lứa: thấy bạn bè cùng tuổi thành công hơn, giàu hơn, ổn định hơn mà tự ti, lo lắng. Nỗi khổ phổ biến của Gen Z trên LinkedIn và Facebook.

Đọc là: múc-bang

Video vừa ăn lượng lớn đồ ăn vừa nói chuyện với người xem, có kênh triệu sub. Xem mukbang lúc đói là tự hại mình.

Đọc là: lô-phai

Nhạc nền chậm, âm thanh hơi thô, nghe khi học và làm việc; ở Việt Nam còn chỉ bản remix chậm lại của bài hit (“bản lofi hay hơn bản gốc”).

Đọc là: lô-cồ bờ-ren

Thương hiệu thời trang nội địa do người Việt trẻ sáng lập, chủ yếu bán online, giá vừa, thiết kế hợp Gen Z.

Đọc là: lai

Phát trực tiếp (livestream), đặc biệt phổ biến với bán hàng: “lên live xả kho”, “chốt đơn trên live”.

Đọc là: lai-xtích

Gậy phát sáng chính thức của fandom, mỗi nhóm một thiết kế riêng, có thể kết nối app để đổi màu đồng bộ trong concert.

Đọc là: lích

Rò rỉ thông tin, ảnh, nhạc, đề thi chưa công bố: album bị leak, đề cương bị leak. Fandom vừa ghét vừa hóng leak.

Đọc là: kây-ô-eo

Key Opinion Leader: người có ảnh hưởng được nhãn hàng thuê quảng bá. KOC (Key Opinion Consumer) là người tiêu dùng có ảnh hưởng, chuyên review và được xem là thật hơn KOL.

Đọc là: in-phờ-lu-ần-xơ

Người có lượng theo dõi lớn, có khả năng định hướng tiêu dùng, được nhãn hàng trả tiền để giới thiệu sản phẩm. Gần nghĩa KOL nhưng nhấn vào ảnh hưởng trên mạng xã hội.

Đọc là: hôn

Video khoe và review một đống đồ vừa mua: haul đồ sale, haul đồ si, haul đồ Tết. Người xem thích vì vừa được xem đồ vừa được nghe nhận xét.

Đọc là: gien di (gen zét)

Thế hệ sinh khoảng 1997–2012, lớn lên cùng Internet và smartphone, chủ nhân của phần lớn từ lóng trong từ điển này. Lân cận: Gen Alpha (2013–) nói tiếng brain rot; Millennial/Gen Y (1981–1996) là đàn anh; “zoomer” là cách gọi vui Gen Z.

Đọc là: gáp dia

Nghỉ một năm giữa các giai đoạn học hoặc làm để đi, trải nghiệm, làm việc ngắn hạn hoặc định hướng lại. Ở Việt Nam còn hiếm nhưng ngày càng được chấp nhận.

Đọc là: phin-tơ

Bộ lọc làm đẹp ảnh và video: mịn da, to mắt, đổi màu. “Mặt mộc” là không filter không trang điểm; “gỡ filter” là nhìn thật.

Đọc là: phen-đầm

Cộng đồng người hâm mộ của một nghệ sĩ, phim, game, có tên riêng, màu riêng, tổ chức dự án chung. Fandom cũng là nơi phát sinh nhiều từ lóng nhất.

Thể loại truyện, phim về tình yêu nam–nam (boy love), thường của Trung Quốc, Thái Lan, Hàn Quốc. Cùng họ có “bách hợp” (nữ–nữ). Có cộng đồng độc giả lớn, phần nhiều là nữ.

Đọc là: đê-biu

Ra mắt chính thức của nghệ sĩ hay nhóm nhạc; fan tính tuổi nhóm từ ngày debut. Nói vui cho lần đầu làm việc gì đó: debut làm MC, debut đi làm.

Đọc là: cri-ây-tơ

Người sáng tạo nội dung trên YouTube, TikTok, Facebook như một nghề, sống bằng quảng cáo, tài trợ và bán hàng. Nghe trung tính hơn “YouTuber” hay “TikToker” vì không gắn với nền tảng nào.

Đọc là: cót-xplây

Hóa trang thành nhân vật anime, game, phim, tự may hoặc mua trang phục, làm tóc, đạo cụ. Người chơi gọi là cosplayer, hay tụ tập ở các lễ hội văn hóa Nhật.

Đọc là: con-ten

Nội dung đăng lên mạng (video, bài viết, ảnh) được làm có chủ đích để thu hút người xem. “Làm content” là nghề sáng tạo nội dung; “hết content” là hết ý tưởng; “content bẩn” là nội dung câu view bất chấp.

Đọc là: căm-bách

Đợt phát hành sản phẩm mới của nghệ sĩ Kpop, kèm chuỗi quảng bá, sân khấu; mỗi comeback là một sự kiện với fan. Nghĩa rộng: sự trở lại sau thời gian vắng bóng.

Đọc là: cáp-sần

Dòng chữ đi kèm ảnh hoặc video đăng mạng xã hội. Caption được chăm chút như một thể loại riêng: caption thả thính, caption deep, caption lầy; nghĩ caption có khi lâu hơn chụp ảnh.

Đọc là: bơn-ao

Kiệt sức về thể chất lẫn tinh thần vì làm việc, học tập quá tải trong thời gian dài: mất động lực, hoài nghi mọi thứ, hiệu suất giảm dù vẫn cố. Gen Z dùng cả khi nói nghiêm túc lẫn than vãn nhẹ.